Żydowski Instytut Historyczny zaprasza 9 kwietnia o godz. 18 na spotkanie z Anną Landau-Czajką, autorką książki „Polska to nie oni”.

Wiele już napisano prac dotyczących historii Żydów w Polsce i stosunków polsko-żydowskich. Jednak niemal wszystkie przedstawiają sytuację z punktu widzenia strony polskiej, jak Polacy odnosili się do współobywateli – Żydów, co o nich myśleli, jakie stereotypy Żyda funkcjonowały w społeczności polskiej. Niezbadany pozostał jednak ten problem widziany ze strony żydowskiej. Praktycznie nie wiemy do dziś, jak w oczach Żydów przedstawiała się Polska i Polacy, czy istniał jakiś ugruntowany stereotyp narodowy. W dodatku funkcjonuje w niektórych środowiskach przeświadczenie o „antypolonizmie” polskich Żydów, zazwyczaj przyjmowane za prawdę absolutną, niewymagającą dowodów.

Okazało się jednak, że o ile stereotyp Żyda (czy może raczej różnorodne stereotypy Żydów) jest niezwykle łatwo odtworzyć na podstawie polskiej prasy międzywojennej, o tyle nie da się zrobić rzeczy odwrotnej – odtworzyć stereotypu Polaka w polskojęzycznej prasie żydowskiej. Należało więc szukać dalej, aby przynajmniej zbliżyć się do problemu, jak widział, czy może raczej przedstawiał społeczeństwo polskie akulturowany odłam żydowskich dziennikarzy. Książka została zatem poszerzona o stosunek prasy do Polski jako ojczyzny i o przedstawianie żydowskiego patriotyzmu. Innymi słowy: jak żydowska prasa akulturowana odnosiła się do Polski i Polaków? Czy pokazywała swoim czytelnikom jakiś spójny obraz, czy też może zależało to od charakteru pisma, tematyki, doraźnych potrzeb.

ANNA LANDAU-CZAJKA

POLSKA TO NIE ONI. Polska i Polacy w polskojęzycznej prasie żydowskiej II Rzeczypospolitej